Naar de inhoud

Wiskunde A havo

Stijgen, dalen en hellingen

Ongeveer 8 minuten. De hoogte zegt hoeveel, de helling zegt hoe snel.

De hoogte van een grafiek zegt hoeveel er is. De helling zegt hoe snel dat verandert. Dat zijn twee verschillende vragen.

Twee dingen tegelijk aflezen

Stijgt de grafiek, dan neemt de waarde toe. Daalt hij, dan neemt hij af. Op een maximum of minimum keert hij om, en daar is de helling even nul.

De helling is hoe steil het gaat. Een steil stijgende grafiek betekent snelle toename, een vlakke grafiek betekent dat er bijna niets verandert.

Een differentie is het verschil tussen twee opeenvolgende waarden. Zet je die differenties in een staafdiagram, dan heb je een toenamediagram.

Wat je kunt aflezen

stijgtmaximumdaaltminimumde helling zegt hoe snelsteil omhoog is snel stijgenvlak is bijna niet veranderen

Op de top en het dal is de grafiek even vlak: daar is de verandering nul.

Zo beantwoord je zo'n vraag

1

Vraagt men hoeveel of hoe snel?

Hoeveel is de hoogte, aflezen op de verticale as. Hoe snel is de helling, en daarvoor kijk je naar de steilheid.

2

Zoek de omslagpunten

Waar gaat stijgen over in dalen? Dat is een maximum. Andersom is het een minimum.

3

Reken de helling uit als het moet

Verschil in verticale richting gedeeld door verschil in horizontale richting. Zet er de eenheid bij, bijvoorbeeld euro per jaar.

De fout die bijna iedereen maakt

Een grafiek stijgt, maar steeds minder steil. Wat gebeurt er met de waarde?

de waarde daaltklopt niet

Een afnemende helling is niet hetzelfde als een dalende waarde. Zolang de grafiek omhoog loopt neemt de waarde toe, hoe flauw de stijging ook wordt.

Een toenamediagram liegt niet

In een toenamediagram staan de verschillen, niet de waarden. Staven boven de nul betekenen groei, staven eronder krimp. Een dalende rij staven die nog wel boven nul staat betekent dus: het groeit nog, maar steeds trager.

Check jezelf

Wat betekent een helling van nul?

De grafiek loopt daar vlak. Dat gebeurt bij een maximum of een minimum.

Een toenamediagram laat alleen staven onder de nul zien. Wat weet je?

Een negatieve toename is een afname. De waarde zelf kan nog steeds positief zijn.

Hoe bereken je de helling tussen twee punten?

Hoeveel het omhoog gaat per stap opzij. Vergeet de eenheid niet in je antwoord.

Een grafiek daalt steeds steiler. Wat gebeurt er?

Steiler omlaag betekent dat er per stap meer af gaat.

Hoort bij jouw boek

Kies je methode om te zien in welk hoofdstuk dit bij jou staat.

En nu?

Alle onderwerpen van wiskunde a havo Of kies een ander vak