Een formule herleiden
Ongeveer 9 minuten. Uitpakken: het laatste wat erom zit, gaat er als eerste af.
Denk aan uitpakken
Een formule herleiden is een letter vrij maken: je wilt hem in je eentje aan één kant van het isgelijkteken hebben staan.
Vergelijk het met een cadeautje. Het laatste wat erom is gedaan, haal je er als eerste af.
Elke stap doe je aan beide kanten tegelijk. Doe je het maar aan één kant, dan klopt het isgelijkteken niet meer.
Twee stappen, van buiten naar binnen
Eerst het optellen wegwerken, dan pas het vermenigvuldigen.
In 3 stappen
Kijk wat er om de letter heen zit
Bij 3x + 5 zit er een maal 3 om de x en daar weer een plus 5 omheen. De plus 5 zit het verst naar buiten.
Haal het buitenste eraf
Plus 5 weg je met min 5, aan beide kanten. Daarna staat er alleen nog 3x aan die kant.
Herhaal tot de letter alleen staat
Nu is het maal 3 het buitenste. Delen door 3, weer aan beide kanten, en je bent klaar.
De fout die bijna iedereen maakt
Je wilt x vrijmaken uit y = 3x + 5 en begint met delen door 3.
Delen mag pas als er aan die kant niets meer bij opgeteld wordt. Deel je eerder, dan deel je alleen de 3x en laat je de 5 ongemoeid. Zet anders haakjes om alles wat gedeeld moet worden.
Controleer met een makkelijk getal
Vul in de oude formule een eenvoudig getal in, bijvoorbeeld x = 2, en kijk wat y wordt. Stop die y in je nieuwe formule. Komt er geen 2 uit, dan zit er een fout in je herleiding.
Check jezelf
Maak x vrij uit y = 2x − 6.
Maak r vrij uit A = 2πr.
Je deelt y = 4x + 8 aan beide kanten door 4. Wat staat er dan?
Hoe controleer je snel of je herleiding klopt?