Naar de inhoud

Scheikunde havo

Van eigenschap naar toepassing

Ongeveer 8 minuten. Waarom staat er geen plastic in een oven en geen ijzer in een magnetron?

Een materiaal wordt gekozen om zijn eigenschappen, en die eigenschappen volgen uit zijn structuur.

De keten die je moet kunnen maken

Een examenvraag over materialen vraagt bijna altijd hetzelfde: waarom is juist dit materiaal gekozen?

Het antwoord loopt in drie stappen. De structuur bepaalt de eigenschap, en de eigenschap maakt het geschikt voor de toepassing.

Sla je de middelste stap over, dan blijft het bij een mening. Noem je hem wel, dan heb je een verklaring.

Drie stappen, vier voorbeelden

hard en stijfdoor: sterk roosterdus: bouwmateriaalbuigzaamdoor: lange ketens die schuivendus: plastic foliegeleidt stroomdoor: vrije elektronendus: bedradinglost op in waterdoor: polaire deeltjesdus: suiker in theestructuur, eigenschap, toepassing

Lees elke rij van boven naar beneden: wat je merkt, waarom dat zo is, en waar het voor dient.

In 3 stappen

1

Noem de eis van de toepassing

Wat moet het materiaal kunnen? Tegen hitte kunnen, buigen zonder te breken, stroom geleiden.

2

Noem de eigenschap die daarbij hoort

Hoog smeltpunt, buigzaamheid, geleidbaarheid. Gebruik de vakterm.

3

Verklaar die uit de structuur

Sterke bindingen, lange ketens, vrije elektronen. Dit is de stap waar de punten zitten.

De fout die bijna iedereen maakt

Waarom is koper gekozen voor elektriciteitsdraad?

omdat koper goed is voor stroomte dun

De eerste zin herhaalt de vraag. De tweede verklaart hem. Een goed antwoord noemt altijd waar de eigenschap vandaan komt, niet alleen dat hij er is.

Let op de uitzondering in de vraag

Vaak zit het echte punt in een nadeel: licht maar niet sterk, goedkoop maar niet hittebestendig. Noem zowel waarom het past als waar het tekortschiet, want daar vraagt zo'n opgave meestal naar.

Check jezelf

Waarom is een pannenhandvat vaak van kunststof?

In een kunststof zitten geen vrije elektronen, dus warmte verplaatst zich er slecht doorheen. Je verbrandt je hand niet.

Waarom kun je een metaal tot draad uittrekken en een zoutkristal niet?

In een zout komen bij verschuiven gelijke ladingen tegenover elkaar en springt het kristal uit elkaar.

Welke stap wordt in een antwoord het vaakst vergeten?

Dat is precies de stap waar het vak over gaat, en dus waar de punten zitten.

Waarom lost suiker op in water en vet niet?

Gelijk lost op in gelijk. Water is polair en trekt polaire deeltjes aan; vet is apolair.

Hoort bij jouw boek

Kies je methode om te zien in welk hoofdstuk dit bij jou staat.

En nu?

Alle onderwerpen van scheikunde havo Of kies een ander vak