Echografie en rontgen
Ongeveer 10 minuten. Twee manieren om naar binnen te kijken, met twee heel verschillende golven.
Reflectie tegenover absorptie
Een echo ontstaat op de grens tussen twee weefsels met een verschillende akoestische impedantie. Hoe groter dat verschil, hoe sterker de reflectie, en daarom levert de grens met lucht of bot een heel heldere lijn.
De diepte volgt uit de looptijd. De puls legt de afstand twee keer af, dus de diepte is de halve looptijd keer de geluidssnelheid in weefsel.
Bij rontgen is niet de reflectie maar de doordringing het signaal. Bot absorbeert veel meer dan zacht weefsel, en daarom is bot licht op de plaat en spier donker.
De absorptie beschrijf je met een halveringsdikte, de dikte waarbij de helft doorkomt. Twee van die diktes laten een kwart door, drie een achtste, en zo verder.
Echo terug of straling door
Echo meet een grens, rontgen meet een dikte.
Zo reken je aan een echo of een opname
Kijk of het om reflectie of doordringing gaat
Echo betekent looptijd en een grenslaag. Rontgen betekent absorptie en halveringsdikte.
Bij een echo, halveer de looptijd
De puls gaat heen en terug, dus de diepte is de halve looptijd keer de snelheid in weefsel.
Bij absorptie, tel de halveringsdiktes
Deel de dikte door de halveringsdikte en halveer zo vaak. Drie keer halveren laat een achtste door.
Noem waarom het contrast ontstaat
Bij echo het verschil in impedantie, bij rontgen het verschil in absorptie. Daar zitten de punten.
De fout die bijna iedereen maakt
Een echopuls is na 60 microseconde terug. Welke afstand hoort daarbij?
De gemeten tijd is de hele reis van zender naar grenslaag en terug. De diepte is dus de halve looptijd keer de snelheid. Wie dat vergeet komt op twee keer de werkelijke diepte uit.
Lucht tussen de kop en de huid verpest de echo
Daarom gebruikt een echoscopist gel. Het verschil in impedantie tussen lucht en huid is zo groot dat vrijwel alles daar al terugkaatst, en dan komt er niets meer de diepte in. Dat is in een vraag over gel het hele antwoord.
Echografie en rontgen
Check jezelf
Waar ontstaat bij echografie een echo?
Een echopuls is na een gemeten tijd terug. Wat doe je met die tijd?
Waarom is bot licht op een rontgenfoto?
Drie halveringsdiktes materiaal. Hoeveel straling komt erdoor?
In jouw boek
De begrippen uit deze les
- akoestische impedantie
- Een eigenschap van weefsel die bepaalt hoeveel geluid er op een grens terugkaatst. Een groot verschil geeft een sterke echo.
- halveringsdikte
- De dikte van een afschermend materiaal waarbij de helft van de straling doorkomt. Twee van die diktes laat een kwart door.
In het examen
- 2025, tijdvak 2vragen 18 en 19ExamenAntwoorden
- 2024, tijdvak 1vragen 20 t/m 24ExamenAntwoorden
De examens staan op examenblad.nl, de site van het College voor Toetsen en Examens. Wij nemen er niets uit over, je opent ze daar.
Vakinhoudelijk gecontroleerd door Jasper Mulders op 28-10-2026.