Naar de inhoud
Inloggen

Geschiedenis vmbo gl/tl

Het Interbellum en de crisis

Ongeveer 10 minuten. Een vrede die wrok achterlaat en een beurskrach die de wereld raakt.

Het Verdrag van Versailles legde Duitsland de schuld, herstelbetalingen, gebiedsverlies en een klein leger op. Na de beurskrach van 1929 volgde een wereldwijde crisis met werkloosheid en armoede, en die voedde de onvrede.

Van vrede naar crisis

Het verdrag wees Duitsland als schuldige aan en eiste herstelbetalingen, gebied en een klein leger. In Duitsland werd dat als een vernedering ervaren, en dat gevoel bleef.

In 1929 stortten de koersen op de beurs in New York in. Banken en bedrijven kwamen in de problemen, leningen werden opgevraagd en de crisis sloeg over naar de rest van de wereld.

In Nederland liep de werkloosheid hard op. De regering bezuinigde om de gulden sterk te houden, er kwamen steun en werkverschaffing, en veel gezinnen leefden jaren in armoede.

Het politieke gevolg is onvrede. Wie geen werk en geen uitzicht heeft, luistert eerder naar partijen die een snelle en harde oplossing beloven.

De keten van 1929

koersen storten inbanken en bedrijven in noodwerkloosheid en armoedeonvrede met de politiekde laatste schakel verklaart de jaren erna

De laatste schakel is de politieke.

Zo verklaar je een gevolg van de crisis

1

Begin bij de beurskrach

De koersen storten in en banken en bedrijven komen in de problemen.

2

Volg de keten naar werk

Bedrijven stoten mensen af, dus loopt de werkloosheid op.

3

Noem het gevolg voor gezinnen

Armoede, steun en werkverschaffing.

4

Eindig bij de politiek

Onvrede geeft partijen met harde beloftes meer aanhang.

De fout die bijna iedereen maakt

Raakte de crisis alleen de Verenigde Staten?

ja, de beurs was daarklopt niet

Landen en bedrijven waren met leningen en handel aan elkaar verbonden. Toen Amerikaanse banken hun geld terugvroegen en minder kochten, kwamen bedrijven in Europa zonder krediet en zonder afnemers te zitten, en liep ook hier de werkloosheid op.

Maak de keten compleet tot aan de politiek

Bij een vraag naar gevolgen van de crisis stoppen veel antwoorden bij werkloosheid. Ga een stap verder naar onvrede en de groei van radicale partijen, want die stap verklaart wat er in de jaren daarna gebeurde.

Het Interbellum en de crisis

Check jezelf

Wat legde het Verdrag van Versailles Duitsland op?

In Duitsland werd dat als een vernedering ervaren.

Wat gebeurde er in 1929?

Daarna sloeg de crisis over naar de rest van de wereld.

Wat deed de Nederlandse regering tijdens de crisis?

De gulden sterk houden was daarbij een doel.

Wat was het politieke gevolg?

Die stap verklaart de jaren daarna.

In jouw boek

Er zijn nog geen methodes ingesteld voor dit vak.

De begrippen uit deze les

beurskrach
Een plotselinge instorting van de koersen op de beurs.
crisis van het wereldkapitalisme
De wereldwijde economische instorting met massale werkloosheid die het vertrouwen in bestaande partijen ondermijnde.
herstelbetaling
Een betaling die een verslagen land moet doen voor de schade van een oorlog.
Verdrag van Versailles
De vrede na de Eerste Wereldoorlog, die Duitsland de schuld, herstelbetalingen, gebiedsverlies en een klein leger oplegde.
werkverschaffing
Werk dat de overheid in crisistijd laat uitvoeren om werklozen een inkomen te geven.

Overhoor deze begrippenAlle begrippen van dit vak

In het examen

De examens staan op examenblad.nl, de site van het College voor Toetsen en Examens. Wij nemen er niets uit over, je opent ze daar.

Vakinhoudelijk gecontroleerd door Jasper Mulders op 28-10-2026.

En nu?

Alle onderwerpen Ander vak