Voortplanting met of zonder partner
Ongeveer 8 minuten. Snel en identiek, of traag en divers.
Twee strategieën
Bij ongeslachtelijke voortplanting is er één ouder. Een bacterie deelt zich in tweeën en beide helften zijn identiek aan het origineel. Ook aardappelplanten en aardbeiuitlopers doen dit.
Bij geslachtelijke voortplanting versmelten twee geslachtscellen van twee ouders. Doordat meiose de chromosomen door elkaar husselt, is elke nakomeling anders.
Dat verschil heeft gevolgen. Een identieke populatie is in een stabiele omgeving onverslaanbaar snel, maar één ziekte kan haar in één klap wegvagen.
Twee manieren
Snelheid tegenover variatie. Allebei werken ze, in verschillende omstandigheden.
Zo bepaal je welke het is
Tel de ouders
Eén ouder is ongeslachtelijk. Twee ouders met geslachtscellen is geslachtelijk.
Kijk naar de nakomelingen
Zijn ze identiek aan de ouder, dan is er geen meiose aan te pas gekomen. Verschillen ze, dan wel.
Koppel het aan de omgeving
In een stabiele omgeving wint snelheid. Verandert de omgeving, dan wint variatie.
De fout die bijna iedereen maakt
Een aardbeiplant maakt uitlopers waar nieuwe plantjes uit groeien. Is dat voortplanting?
Voortplanting betekent dat er nieuwe individuen bijkomen, niet dat er twee ouders aan te pas komen. De nieuwe plantjes zijn klonen van de moederplant.
Waarom resistentie zo snel gaat
Bacteriën delen zich ongeslachtelijk en in twintig minuten. Komt er één resistente variant bij, dan staan er een dag later miljarden. Snelheid is hier het hele verhaal.
Check jezelf
Wat is kenmerkend voor ongeslachtelijke voortplanting?
Waarom levert geslachtelijke voortplanting variatie op?
Wanneer is identiek zijn een nadeel?
Hoe planten bacteriën zich voort?