Naar de inhoud

Biologie havo

Evenwicht in een ecosysteem

Ongeveer 8 minuten. Evenwicht betekent schommelen, niet stilstaan.

Een ecosysteem in evenwicht staat niet stil. De aantallen schommelen rond een gemiddelde, en dat heet dynamisch evenwicht.

Waarom het schommelt

Veel prooidieren betekent veel voedsel voor roofdieren, dus die nemen toe. Maar meer roofdieren eten meer prooi, en dan zakt de prooi weer.

Minder prooi betekent honger voor de roofdieren, dus die nemen weer af. En dan krijgt de prooi de ruimte om te herstellen.

Zo blijven beide aantallen om elkaar heen bewegen. Het roofdier volgt de prooi altijd met vertraging, want het reageert erop.

Twee golven die elkaar volgen

prooiroofdiertijdhet schommelt, het staat niet stilhet roofdier volgt de prooi met vertraging

De toppen van het roofdier komen later dan die van de prooi.

Zo redeneer je over een verstoring

1

Benoem wat er verandert

Verdwijnt er een soort, komt er een soort bij, of verandert een abiotische factor zoals temperatuur?

2

Volg het door de keten

Wie eet die soort, en wie wordt door die soort gegeten? Beide kanten voelen het.

3

Zeg of het systeem terugveert

Zijn er alternatieven in het web, dan vangt het de klap op. Hangt alles aan die ene soort, dan niet.

De fout die bijna iedereen maakt

Een ecosysteem is in evenwicht. Wat betekent dat voor de aantallen?

de aantallen blijven gelijkklopt niet

Een natuurlijk systeem staat nooit stil. Evenwicht betekent dat het terugkeert na een verstoring, niet dat er niets beweegt. Gebruik het woord dynamisch, dat scheelt punten.

Biodiversiteit is veerkracht

Hoe meer soorten, hoe meer alternatieve routes er in het voedselweb zitten. Valt er een soort weg, dan kan een ander het opvangen. Een systeem met weinig soorten klapt veel sneller om.

Check jezelf

Wat betekent dynamisch evenwicht?

Dynamisch wil zeggen in beweging. Het evenwicht zit in het gemiddelde, niet in elk moment.

Waarom volgt het aantal roofdieren het aantal prooidieren met vertraging?

Er zit tijd tussen meer eten en meer nakomelingen. Daarom komt de piek van het roofdier later.

Welk ecosysteem vangt een verstoring het best op?

Meer soorten betekent meer alternatieve routes in het voedselweb, en dus meer veerkracht.

Alle wolven verdwijnen uit een gebied. Wat verwacht je eerst?

Zonder roofdier valt de rem weg. Daarna kan de begroeiing eronder lijden, en volgt er een nieuwe verstoring verderop.

Hoort bij jouw boek

Kies je methode om te zien in welk hoofdstuk dit bij jou staat.

En nu?

Alle onderwerpen van biologie havo Of kies een ander vak