Naar de inhoud
Inloggen

Wiskunde A vwo

Rijen herkennen en doorrekenen

Ongeveer 9 minuten. Stap voor stap of in één sprong. Welke formule je kiest, hangt af van wat er gevraagd wordt.

Een recursieve formule geeft de volgende term uit de vorige; een directe formule geeft elke term meteen uit zijn nummer.

Twee soorten rijen, twee soorten formules

Komt er elke stap hetzelfde bij, dan is de rij rekenkundig. De directe formule is dan lineair in het termnummer.

Wordt er elke stap met hetzelfde getal vermenigvuldigd, dan is de rij meetkundig. De directe formule is dan exponentieel.

Een recursieve formule is handig om te begrijpen wat er gebeurt en om een paar stappen vooruit te rekenen. Voor de honderdste term is hij onbruikbaar.

Een directe formule springt meteen naar elke term. Je stelt hem op met de beginwaarde en het verschil of de factor.

Twee rijen naast elkaar

rekenkundigsteeds hetzelfde erbij, lineaire formulemeetkundigsteeds keer hetzelfde, exponentiële formulerecursief of directstap voor stap of in één sprongkijk naar het verschil of het quotiënt

Het verschil tussen twee opeenvolgende termen verraadt meteen welke soort het is.

Zo pak je een rij aan

1

Reken de verschillen uit

Steeds gelijk? Dan rekenkundig.

2

Reken de quotiënten uit

Steeds gelijk? Dan meetkundig.

3

Noteer de beginwaarde

Let op of de rij bij n is 0 of bij n is 1 begint; dat scheelt een term.

4

Stel de directe formule op

Beginwaarde plus n keer het verschil, of beginwaarde keer de factor tot de macht n.

5

Controleer met een bekende term

Vul het nummer van een term in die je al kent.

De fout die bijna iedereen maakt

De rij begint met u(1) is 5 en er komt 3 bij. Wat is u(10)?

5 plus 10 keer 3, dus 35klopt niet

Van de eerste naar de tiende term zijn het negen stappen, niet tien. Deze fout van één kost veel punten en is te voorkomen door de eerste drie termen even uit te schrijven en te kijken of je formule klopt.

Schrijf de eerste drie termen altijd uit

Of je nu een formule krijgt of er een moet opstellen: drie termen uitschrijven laat meteen zien of je formule klopt en of de rij bij 0 of bij 1 begint.

Check jezelf

Steeds hetzelfde getal erbij betekent:

Keer hetzelfde getal is meetkundig.

Waarvoor is een recursieve formule onhandig?

Je zou 99 stappen moeten doen.

Van u(1) naar u(10) zijn het:

Het aantal stappen is het verschil tussen de nummers.

Vakinhoudelijk gecontroleerd door Jasper Mulders op 9-10-2026.

En nu?

Alle onderwerpen Ander vak