Naar de inhoud

Maatschappijwetenschappen havo

Socialisatie die verandert

Ongeveer 8 minuten. Hoe mensen opgroeien verandert mee met de samenleving.

Socialisatie staat niet stil: als de samenleving verandert, veranderen de socialisatoren en hun invloed mee.

Vier ontwikkelingen

Honderd jaar geleden kreeg je je wereldbeeld van je ouders, de school en de kerk. Die drie zaten op één lijn en spraken elkaar zelden tegen.

Nu zijn er meer socialisatoren, ze spreken elkaar vaker tegen, en een deel ervan kies je zelf. Een jongere stelt zijn eigen mix samen.

Daardoor is de uitkomst minder voorspelbaar. Dat verklaart waarom generaties sneller van elkaar verschillen dan vroeger.

Wat er veranderd is

ontkerkelijkingeen socialisator viel grotendeels wegandere gezinsvormenmeer eenouder- en samengestelde gezinnensociale medialeeftijdsgenoten wereldwijd, zonder filterlanger onderwijsschool vormt langer en sterkermeer bronnen, minder eensgezind

Elke ontwikkeling verschuift wie er invloed heeft en hoe groot die is.

Zo analyseer je een verandering

1

Benoem de ontwikkeling

Wat is er in de samenleving veranderd? Ontkerkelijking, digitalisering, individualisering.

2

Noem welke socialisator het raakt

Wordt er een zwakker of juist sterker? Komt er een bij of valt er een weg?

3

Trek het door naar het gevolg

Wat betekent dat voor wat jongeren meekrijgen, en voor de verschillen tussen generaties?

De fout die bijna iedereen maakt

Jongeren halen veel van sociale media. Betekent dat dat ouders geen invloed meer hebben?

de rol van ouders is uitgespeeldklopt niet

Onderzoek laat steeds weer zien dat het gezin op waarden en opvattingen de grootste invloed houdt. Media hebben veel invloed op smaak en op wat er besproken wordt, maar bouwen niet het fundament.

Let op het woord "binnen een specifieke context"

Dat zinnetje staat in veel eindtermen en betekent: pas het concept toe op de situatie uit de tekst. Een algemeen verhaal over socialisatie levert dan weinig punten op; het moet over die school, die wijk of die groep gaan.

Check jezelf

Wat gebeurde er met de kerk als socialisator?

Door ontkerkelijking verloor een van de drie klassieke socialisatoren het grootste deel van zijn bereik.

Waarom verschillen generaties tegenwoordig sneller?

Meer en tegenstrijdige bronnen betekent dat de uitkomst van socialisatie minder vastligt.

Welke socialisator heeft op waarden de grootste invloed?

Het gezin is primair: eerst in de tijd en het zwaarst in gewicht.

Wat betekent “binnen een specifieke context” in een eindterm?

De bedoeling is dat je het begrip koppelt aan de casus in de tekst, niet dat je het in het algemeen uitlegt.

Hoort bij jouw boek

Kies je methode om te zien in welk hoofdstuk dit bij jou staat.

En nu?

Alle onderwerpen van maatschappijwetenschappen havo Of kies een ander vak