Naar de inhoud
Inloggen

Economie vwo

Het marktmechanisme en evenwicht

Ongeveer 10 minuten. De markt als coördinatiemechanisme.

De markt coördineert vraag en aanbod zonder dat iemand dat regelt. In het marktevenwicht zijn de gevraagde en de aangeboden hoeveelheid gelijk, en daar ligt de evenwichtsprijs.

Wat een verschuiving doet met drie grootheden

Boven de evenwichtsprijs blijft aanbod over en zakt de prijs. Eronder ontstaat een tekort en loopt de prijs op.

Verschuift de vraag naar rechts, dan stijgen prijs en hoeveelheid allebei. Verschuift het aanbod naar rechts, dan stijgt de hoeveelheid en daalt de prijs.

Wat er met de totale omzet gebeurt, hangt af van de prijselasticiteit. Prijs en hoeveelheid bewegen bij een aanbodverschuiving tegengesteld.

Verschuiven beide lijnen tegelijk, dan ligt één van de twee uitkomsten vast en de andere niet.

Vraag omhoog, aanbod omhoog

vraag naar rechtsP op, Q opaanbod naar rechtsP omlaag, Q op

Welke lijn beweegt bepaalt welke kant de prijs op gaat.

Zo werk je een verschuiving uit

1

Bepaal welke lijn beweegt

Vraag of aanbod, en naar welke kant.

2

Zoek het nieuwe snijpunt

Het oude is geen evenwicht meer.

3

Noem de prijs apart

Hoger of lager dan eerst.

4

Noem de hoeveelheid apart

En bij een omzetvraag ook de elasticiteit.

De fout die bijna iedereen maakt

Vraag en aanbod schuiven allebei naar rechts. Wat doet de prijs?

die stijgtniet te zeggen

De hoeveelheid stijgt zeker, want beide verschuivingen duwen die kant op. De prijs kan stijgen, dalen of gelijk blijven, afhankelijk van welke lijn verder opschuift. Noem dat als het niet vastligt.

Eén uitkomst ligt vast, de andere niet

Schuiven beide lijnen dezelfde kant op, dan ligt de hoeveelheid vast en de prijs niet. Schuiven ze tegengesteld, dan ligt de prijs vast en de hoeveelheid niet.

Check jezelf

Wat is marktevenwicht?

Daar sluit de markt.

Boven de evenwichtsprijs ontstaat wat?

Aanbieders willen meer kwijt dan kopers afnemen.

Aanbod naar rechts. Wat doet de prijs?

Meer aanbod bij dezelfde vraag.

Beide lijnen naar rechts. Wat ligt vast?

Die stijgt in beide gevallen.

In jouw boek

Er zijn nog geen methodes ingesteld voor dit vak.

De begrippen uit deze les

marktevenwicht
De situatie waarin de gevraagde en de aangeboden hoeveelheid gelijk zijn.

Overhoor deze begrippenAlle begrippen van dit vak

Vakinhoudelijk gecontroleerd door Jasper Mulders op 29-10-2026.

En nu?

Alle onderwerpen Ander vak