Inflatie en koopkracht
Ongeveer 10 minuten. Waarom je van hetzelfde loon minder kunt kopen.
Nominaal en reëel
Je nominale loon is het bedrag in euros. Je reële loon is wat je er echt voor kunt kopen.
Krijg je 3 procent loonsverhoging terwijl de prijzen met 2 procent stijgen, dan ga je er reëel ongeveer 1 procent op vooruit.
Een prijscompensatie is een loonsverhoging die precies gelijk is aan de inflatie. Dan blijft je koopkracht gelijk.
Inflatie ontstaat bijvoorbeeld door duurdere grondstoffen, door hogere lonen of doordat mensen veel meer willen kopen dan er is.
Loon omhoog, prijzen omhoog
Wat overblijft na de prijsstijging is je koopkracht.
Zo bereken je de koopkracht
Zoek de procentuele loonstijging
Die staat meestal in de bron.
Zoek de inflatie
Dat is de prijsstijging in procenten.
Trek de inflatie van de loonstijging af
Bij kleine percentages mag dat.
Noem het teken
Positief betekent erop vooruit, negatief erop achteruit.
De fout die bijna iedereen maakt
Je loon stijgt met 2 procent. Ga je er dan op vooruit?
In euros verdien je meer, dus nominaal ga je erop vooruit. Of je er echt op vooruit gaat hangt af van de prijzen. Bij 3 procent inflatie lever je koopkracht in, ondanks de loonsverhoging.
Noem altijd of je nominaal of reëel bedoelt
Een vraag of iemand erop vooruit gaat is zonder dat onderscheid niet te beantwoorden. Het nakijkmodel wil beide woorden zien.
Inflatie en koopkracht
Check jezelf
Wat is inflatie?
Loon +4%, inflatie +4%. Je koopkracht?
Wat is je reële loon?
Loon +1%, inflatie +3%. Wat gebeurt er?
In jouw boek
De begrippen uit deze les
- inflatie
- Een stijging van het algemene prijspeil.
- koopkracht
- Wat je met je inkomen kunt kopen, dus je inkomen gecorrigeerd voor de prijzen.
- nominale loon
- Het loon in euros, zonder correctie voor de prijzen.
- prijscompensatie
- Een loonsverhoging die precies gelijk is aan de inflatie.
- reële loon
- Het loon uitgedrukt in wat je ervoor kunt kopen.
In het examen
- 2026, tijdvak 1vraag 4ExamenAntwoorden
- 2025, tijdvak 2vragen 39 t/m 44ExamenAntwoorden
- 2024, tijdvak 1vragen 27, 28 en 39ExamenAntwoorden
De examens staan op examenblad.nl, de site van het College voor Toetsen en Examens. Wij nemen er niets uit over, je opent ze daar.
Vakinhoudelijk gecontroleerd door Jasper Mulders op 29-10-2026.