Belastingstelsels en de lorenzcurve
Ongeveer 10 minuten. Progressief, proportioneel of degressief, en hoe je dat ziet.
Drie stelsels en een curve
Progressief betekent dat het gemiddelde tarief oploopt. Hoe meer je verdient, hoe groter het deel dat naar de schatkist gaat.
Proportioneel betekent een gelijk percentage voor iedereen, degressief betekent dat het percentage juist daalt bij een hoger inkomen.
De lorenzcurve tekent de verdeling. Op de horizontale as staat het cumulatieve percentage huishoudens, op de verticale het cumulatieve percentage inkomen.
Hoe dichter de curve bij de diagonaal ligt, hoe gelijker de verdeling. Herverdeling trekt de curve naar die lijn toe.
De lorenzcurve
Herverdeling trekt de curve naar de diagonaal.
Zo lees je een lorenzcurve
Kies een punt op de horizontale as
Bijvoorbeeld de laagste veertig procent.
Ga omhoog naar de curve
En van daar naar links.
Lees het percentage inkomen af
Dat verdient die groep samen.
Vergelijk twee curven
De curve die dichter bij de diagonaal ligt is gelijker verdeeld.
De fout die bijna iedereen maakt
Mijn marginale tarief is 37%. Betaal ik 37% van mijn inkomen?
Je inkomen loopt door schijven heen en elke schijf heeft zijn eigen tarief. Het gemiddelde tarief ligt daarom lager dan het marginale, en dat verschil is precies wat een progressief stelsel maakt.
De lorenzcurve ligt nooit boven de diagonaal
Zou dat zo zijn, dan verdienden de armste huishoudens meer dan evenredig. Teken je een curve boven de lijn, dan weet je meteen dat er iets mis is gegaan met de cumulatie.
Belastingstelsels en de lorenzcurve
Check jezelf
Wat is het marginale tarief?
Wat kenmerkt een progressief stelsel?
Wat staat op de assen van een lorenzcurve?
Een curve dichter bij de diagonaal betekent wat?
In jouw boek
In het examen
- 2026, tijdvak 1vragen 7 en 8ExamenAntwoorden
- 2025, tijdvak 2vraag 24ExamenAntwoorden
- 2024, tijdvak 2vraag 15ExamenAntwoorden
De examens staan op examenblad.nl, de site van het College voor Toetsen en Examens. Wij nemen er niets uit over, je opent ze daar.
Vakinhoudelijk gecontroleerd door Jasper Mulders op 29-10-2026.