Zuur, neutraal of basisch
Ongeveer 9 minuten. Onder de 7 is zuur, boven de 7 basisch, en precies 7 is neutraal.
Welke stoffen horen waarbij
Zoutzuur, zwavelzuur en salpeterzuur zijn zuren. Je herkent ze aan de naam en aan de waterstof vooraan in de formule, zoals HCl en H2SO4.
Natronloog en ammonia zijn basen. Natronloog is een oplossing van natriumhydroxide, NaOH, en daar komen OH--ionen uit vrij.
Hoe lager de pH, hoe sterker zuur. Van pH 5 naar pH 4 is een stap van tien keer zo zuur, dus de schaal loopt niet gelijkmatig.
De pH-schaal
De grens ligt bij 7. Dat is de pH van zuiver water.
Wat er gebeurt als je ze mengt
Begin met een zuur
In de oplossing zitten H+-ionen. Die maken hem zuur en geven de lage pH.
Voeg een base toe
Uit de base komen OH--ionen. Die reageren met de H+-ionen.
Er ontstaat water
Samen vormen ze H2O. Dat heet een neutralisatie, en er komt warmte bij vrij.
Ga door tot pH 7
Voeg je precies genoeg toe, dan is er van allebei niets over en is de oplossing neutraal. Doe je er te veel bij, dan slaat hij door naar basisch.
De fout die bijna iedereen maakt
Oplossing A heeft pH 3 en oplossing B pH 5. Hoeveel zuurder is A?
Elke stap op de schaal is een factor tien. Van 5 naar 4 is tien keer, van 4 naar 3 nog eens tien keer. Samen honderd keer zoveel H+-ionen.
Waarom je maagzuur soms wil remmen
In je maag hoort een lage pH, want daar heeft de vertering die voor nodig. Komt dat zuur in je slokdarm, dan brandt het. Een maagtablet bevat een base die dat zuur neutraliseert.
Zuur, neutraal of basisch
Check jezelf
Welk ion zorgt dat een oplossing zuur is?
Wat is de pH van een neutrale oplossing?
Wat ontstaat er bij een neutralisatie?
Hoeveel keer zuurder is pH 2 dan pH 4?
In jouw boek
De begrippen uit deze les
- base
- Een stof die in water hydroxide-ionen afgeeft, zoals natronloog of ammonia.
- basische oplossing
- Een oplossing met veel hydroxide-ionen erin. De pH is hoger dan 7.
- neutralisatie
- De reactie van een zuur met een base, waarbij water en een zout ontstaan. Er komt warmte bij vrij.
- pH
- Het getal dat zegt hoe zuur of hoe basisch een oplossing is. Onder 7 is zuur, 7 is neutraal en boven 7 is basisch.
- zure oplossing
- Een oplossing met veel waterstofionen erin. De pH is lager dan 7.
- zuur
- Een stof die in water waterstofionen afgeeft, zoals zoutzuur of zwavelzuur.
In het examen
- 2026, tijdvak 1vragen 18, 41, 47 en 49ExamenAntwoorden
- 2026, tijdvak 2vragen 11, 17, 25, 37 en 40ExamenAntwoorden
- 2025, tijdvak 1vragen 23 en 32ExamenAntwoorden
- 2025, tijdvak 2vraag 9ExamenAntwoorden
- 2024, tijdvak 1vragen 10, 43 t/m 45, 48 en 49ExamenAntwoorden
- 2024, tijdvak 2vragen 9, 11, 12, 19, 22 en 37ExamenAntwoorden
De examens staan op examenblad.nl, de site van het College voor Toetsen en Examens. Wij nemen er niets uit over, je opent ze daar.
Vakinhoudelijk gecontroleerd door Jasper Mulders op 26-10-2026.