Naar de inhoud
Inloggen

Biologie vmbo gl/tl

Van onderzoek naar conclusie

Ongeveer 8 minuten. Eén ding tegelijk veranderen, de rest laten zoals het is.

In een goed onderzoek verander je maar één ding tegelijk en houd je de rest gelijk. Anders weet je achteraf niet waardoor het verschil kwam.

Waarom je dit moet kennen

Op het examen krijg je een beschrijving van een proef met de vraag wat eraan rammelt, of de opdracht om zelf een werkwijze op te schrijven.

Het grootste verschil waar punten op staan is dat tussen resultaten en conclusie. De resultaten zijn wat je hebt gemeten, de conclusie is wat dat betekent voor je onderzoeksvraag.

Een controlegroep hoort er bijna altijd bij: dezelfde proef zonder het ding dat je onderzoekt. Zonder die groep weet je niet of het effect van jouw ingreep kwam of gewoon vanzelf gebeurde.

De stappen van een onderzoek

1 onderzoeksvraag2 hypothese3 werkwijze4 resultaten5 conclusieresultaten zijn wat je mat,de conclusie is wat dat betekent

De resultaten zijn de getallen. De conclusie is het antwoord op je vraag.

Een werkwijze opschrijven

1

Noem wat je varieert

Schrijf op wat je verandert en in welke stappen, bijvoorbeeld vier bakjes bij 10, 20, 30 en 40 graden.

2

Noem wat gelijk blijft

Dezelfde soort zaden, evenveel water, dezelfde hoeveelheid licht. Dit is waar de meeste punten op staan.

3

Noem wat je meet en wanneer

Bijvoorbeeld het aantal gekiemde zaden, na zeven dagen geteld.

4

Herhaal het

Gebruik meer dan een zaadje per bakje. Bij een toevalstreffer zie je anders iets dat er niet is.

De fout die bijna iedereen maakt

Vraag: wat zeggen de resultaten van dit onderzoek? Welk antwoord levert punten op?

planten groeien beter met mestdat is de conclusie

Bij resultaten horen getallen en waarnemingen, zonder uitleg. Pas bij de conclusie mag je zeggen wat het betekent en of je hypothese klopte. Wordt er naar het een gevraagd en geef je het ander, dan is er geen punt.

Herhaalbaar opschrijven

Stel je voor dat iemand anders jouw werkwijze leest en de proef precies zo overdoet. Komt diegene op hetzelfde uit? Zo niet, dan mist er iets, meestal een hoeveelheid, een tijd of een aantal.

Van onderzoek naar conclusie

Check jezelf

Wat is een controlegroep?

Dezelfde proef zonder jouw ingreep, zodat je weet waarmee je vergelijkt.

Welke zin hoort bij de resultaten?

De eerste. Resultaten zijn de getallen, de andere twee zijn conclusies.

Waarom gebruik je meer dan één zaadje per bakje?

Met meer zaden valt toeval weg en wordt je uitkomst betrouwbaarder.

In het examen

De examens staan op examenblad.nl, de site van het College voor Toetsen en Examens. Wij nemen er niets uit over, je opent ze daar.

Vakinhoudelijk gecontroleerd door Jasper Mulders op 27-10-2026.

En nu?

Alle onderwerpen Ander vak